Jeśli masz akurat wolny dzień i chciałbyś się gdzieś wybrać, ale niekoniecznie daleko i w dzikie pustkowia - wybierz Morpeth. Jest to łatwo dostępne miasteczko 14 mil na północ od Newcastle. Zatrzymuje się tu sporo pociągów, dojeżdżają autobusy z wielu innych miejscowości, a i samochodem droga prosta jak drut - A1 w kierunku północnym. Morpeth nie jest tak popularne jak Alnwick czy Durham, historia nie rozpieściła go przepięknym zamkiem czy zapierającą dech w piersiach katedrą. Na jeden dzień atrakcji powinno jednak wystarczyć, a aktywny wypoczynek jest przecież najlepszy dla zdrówka.

Morpeth rozwinęło się w XII wieku głównie dzięki kupiectwu. Leżąc na szlaku handlowym z Londynu do Edynburga było przystankiem dla wędrujących kupców. Genezy jego nazwy można doszukiwać się na dwa sposoby. Według pierwszego nazwa ta pochodzi od słów „moor path”, czyli ścieżki biegnącej przez moors’y (okoliczne trawiaste pagórki). Druga teoria opiera się na słowach „murder path” (ścieżka morderców lub krwawa droga), co przy wzięciu pod uwagę częstotliwość wojen na tym terenie jest całkiem prawdopodobne. Dziś z historycznych budynków można oglądać tu m.in. wolno stojąca wieżę zegarową z XVII wieku, która kiedyś służyła za więzienie. Po środku rynku stoi XIX wieczny ratusz miejski, a całkiem ładnie zdobione kamieniczki dodają całości koloru. W XIII wiecznej kaplicy „The Chantry” mieści się teraz biuro Turist Information, gdzie zawsze warto zajrzeć po garść informacji o tym, w które miejsca warto skierować swe kroki. Oczywiście żadne szanujące się średniowieczne miasteczko nie może obejść się bez zamku i tak jest też w przypadku Morpeth. Pierwszy "castle" został zbudowany w XI wieku i jak prawie każdy zamek w okolicy był raz po raz palony, bombardowany i stawiany na nowo. Trudno dziś sobie wyobrazić autentyczny wygląd budowli, ponieważ została po niej jedynie brama wjazdowa i szczątki murów.

Zabytki  Northumberland
 
Swojej bogatej i burzliwej historii Northumberland zawdzięcza mnóstwo cennych budowli. Od pozostałości po rzymskim panowaniu z Murem Hadriana na czele, przez lepiej lub gorzej zachowane zamki, po zrujnowane klasztory i surowe katedry. Przyjrzyjmy się niektórym z nich.
 
Rzymskie ślady
Przez południowo-zachodnią część Northumberland przebiega spory fragment Muru Hadriana - fortyfikacji będącej północną granicą Cesarstwa Rzymskiego. Wzdłuż muru leżą pozostałości rzymskich fortów, osad i dróg. Przykłady najlepiej zachowanych fortów to: Corbridge, Chesters, Housesteads i Vindolanda [wstęp około £5]. Dobrze zachowane odcinki muru znajdują się w Heddon on the Wall oraz w Housesteads, gdzie biegnie on po wzgórzach i skalnych urwiskach sięgając wysokości 2.5 metra.
Najlepiej zwiedzać mur samochodem, jadąc biegnącą wzdłuż niego drogą B6318 i zatrzymując się przy co ciekawszych fragmentach. Trasę wzdłuż muru obsługuje również autobus AD122 Newcastle-Carlise (kursujący od kwietnia do października). Wyjeżdża on codziennie spod Central Station o godzinie 9.00, zatrzymując się w takich miejscach jak Heddon on the Wall, Corbridge, Vindolanda i Roman Army Museum w Walltown.

Być może niektórzy z nas poznali już North East jak własna kieszeń i szukają wrażeń w innych regionach Anglii. Może są tacy, którzy dopiero tu przyjechali ale chcieliby poznać okolice nowego domu. A może ktoś po prostu wcześniej nie miał czasu ruszyć się z mieszkania. Obojętnie, do której grupy należysz mam nadzieję, że tych kilka podstawowych informacji o miejscach, które warto zobaczyć w North East okażą się dla Ciebie pożyteczne. Choć jest to lista oczywiście subiektywna, myślę, że trafi w szerokie turystyczne gusta. Na początku zajmiemy się generalnym opisem obszaru North East i jego czterech podregionów, a następnie wyszukamy i opiszemy miejsca warte odwiedzenia w każdym z nich.
            North East to z pewnością region o wielu odmiennych twarzach, oferujący całą gamę krajobrazu, historycznych budowli, wydarzeń kulturalnych. Jest tu ciężki przemysł w Tyne&Wear, są bezkresne wrzosowiska gór The Peninnes w Tees Valley. Są głośne miasta Newcastle i Sunderland oraz ciche farmy w dolinach The Cheviot Hills. Piaszczyste plaże South Shields lub skalne urwiska klifów kolo Craster. Nowoczesne budynki jak The Sage w Newcastle czy wpisany na listę światowego dziedzictwa kultury Mur Hadriana.
    W skład North East wchodzą cztery hrabstwa: Tyne & Wear, Northumberland, County Durham oraz Tees Valley. Tyne & Wear to największe skupisko ludności i centrum gospodarcze. Po upadku kopalni i stoczni, region ten odradza się jako stolica kultury (The Sage, Baltic Centre) oraz nauki i nowoczesnych technologi (uniwersytety Newcastle i Northumbria, Centre of Life). Northumberland i County Durham to obszary głownie rolnicze i turystyczne, a w Tees Valley mocno stoi przemysł petrochemiczny.
    Region ten jest bardzo cenny przyrodniczo. Northumberland National Park jest ostoją bardzo rzadkiej w Anglii wiewiórki czerwonej, słynnych z butelek whiskey cietrzewi oraz wydr i jeleni. Wybrzeże Morza Północnego należy do najbardziej dziewiczych na Wyspach i posiada spore kolonie fok i ptaków morskich. W niektórych rejonach gór Peninnes utrzymuje się roślinność alpejska, a na rzece Tees znajduje się największy angielski wodospad - High Force.
    North East jest również bogate w pamiątki historyczne. Na każdym kroku stoi jakiś zamek lub dwór, a twierdze takie jak Alnwick czy Bamburgh należą do czołówki w kraju. Sporo jest pozostałości opactw i klasztorów, z najbardziej znanym w Lindisfarne, na wyspie Holy Island.

Muzeum osiągnięć technicznych w północno-wschodniej Anglii jest najpopularniejszym muzeum na tym terenie. Znajduje się w samym centrum miasta Newcastle i jest jednym z najbardziej rzucających się w oczy budynków epoki wiktoriańskiej.  Przechadzając się po zaułkach muzeum dowiadujemy się o życiu codziennym w Newcastle oraz na całym terenie regionu Tyneside, studiujemy wszelkie etapy rozwoju przemysłu stoczniowego na rzecze Tyne oraz wpływ rewolucji przemysłowej oraz myśli technicznej na życie codzienne szarego obywatela.